Reclame mag een product aanprijzen, maar niet misleiden. Volgens ACM ConsuWijzer is sprake van misleidende verkoop als beloftes van een verkoper niet waar of onduidelijk zijn, of als belangrijke informatie wordt weggelaten of verstopt, waardoor een consument iets koopt wat hij anders niet had gekocht. Een beetje overdrijven met algemene lofprijzing mag; misleiden niet.

Wettelijke basis

Misleidende en agressieve verkoop zijn verboden op grond van de Wet oneerlijke handelspraktijken. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) houdt toezicht op de naleving.

Voorbeelden

ACM ConsuWijzer noemt onder meer deze voorbeelden van misleidende verkoop:

  • een 'van-prijs' die niet de laagste prijs was in de 30 dagen voor de prijsverlaging;
  • een 'gratis' proefperiode die ongemerkt overgaat in een betaald abonnement;
  • verborgen kosten, waardoor de totaalprijs hoger is dan verwacht;
  • nepreviews, gekochte likes of volgers;
  • een onduidelijke website met vooraf aangevinkte vakjes of onlogische knoppen;
  • een keurmerk, certificaat of gedragscode dat niet bestaat;
  • de bewering dat een product een ziekte kan genezen;
  • prijsvragen waarbij nooit een prijs wordt uitgereikt;
  • niet-bestelde producten die met een rekening worden toegestuurd.

Wat kan een consument doen?

ACM ConsuWijzer beschrijft deze mogelijkheden:

  • Ontbinden binnen de bedenktijd. Bij aankopen online, telefonisch, aan de deur of op straat geldt meestal een bedenktijd van 14 dagen. Binnen die periode kan de koop zonder opgave van reden worden ontbonden.
  • Vernietigen. Is een consument door een misleidende verkooptruc tot een aankoop gekomen, dan kan hij de koop vernietigen. De koop wordt dan behandeld alsof die nooit heeft plaatsgevonden en de verkoper betaalt alles terug, inclusief verzendkosten. De consument moet wel kunnen aantonen dat de verkoop misleidend was.
  • Contact met de verkoper. ConsuWijzer heeft een voorbeeldbrief om bij de verkoper het geld terug te vragen.
  • Klacht bij de Reclame Code Commissie. Over misleidende reclame op radio, tv, online of in kranten kan een klacht worden ingediend bij de Reclame Code Commissie. Deze toetst of een reclame-uiting voldoet aan de Nederlandse Reclame Code.
  • Melding bij ACM ConsuWijzer. Volgt een bedrijf het advies van de Reclame Code Commissie niet op, of gaat het om misleiding in het algemeen, dan kan een consument dit melden bij ACM ConsuWijzer.
  • Aangifte bij de politie. Gaat het niet om misleiding maar om oplichting, dan valt dat onder het strafrecht.

Wat doet de ACM?

De ACM kan meldingen gebruiken om zelf onderzoek te doen en kan optreden tegen bedrijven, bijvoorbeeld met een bevel om te stoppen of een boete. De ACM lost geen individuele geschillen op: volgens ConsuWijzer leidt niet elke melding tot actie, maar meldingen helpen de ACM om te zien welke bedrijven zich niet aan de regels houden.

Overdrijving of misleiding?

Volgens ACM ConsuWijzer mag een verkoper een beetje overdrijven met algemene lofprijzing, zoals 'de lekkerste koffie'. Concrete beweringen over bijvoorbeeld de prijs, de samenstelling, de werking of een keurmerk moeten wel kloppen. Of een uiting misleidend is, hangt af van de omstandigheden en wordt bij een geschil beoordeeld door de Reclame Code Commissie of de rechter.

Samengevat

  • Misleidende verkoop is verboden op grond van de Wet oneerlijke handelspraktijken.
  • Een consument kan binnen de bedenktijd ontbinden, of een door misleiding tot stand gekomen koop vernietigen.
  • Klachten over reclame-uitingen gaan naar de Reclame Code Commissie; meldingen over bedrijven naar ACM ConsuWijzer.
  • De ACM kan onderzoek doen en bevelen of boetes opleggen.

Voor vragen over uw eigen situatie kunt u via jouwrechtzoeker.nl een gecontroleerde professional vinden.