Werknemers in Nederland bouwen elk jaar vakantie op. De regels hierover staan in het Burgerlijk Wetboek (Boek 7, vanaf artikel 634). Hieronder staat wat de wet zegt over het aanvragen, weigeren en wijzigen van vakantie, en over het vervallen van vakantiedagen.

Hoeveel vakantie?

Over elk jaar met volledig recht op loon heeft een werknemer recht op ten minste vier keer de overeengekomen arbeidsduur per week aan vakantie (artikel 7:634 BW). Bij een werkweek van 40 uur is dat 160 uur. Dit heet het wettelijk minimum. Een cao of arbeidsovereenkomst kan meer vakantie toekennen; dat zijn de bovenwettelijke dagen.

Aanvragen en bezwaar van de werkgever

Volgens artikel 7:638 BW stelt de werkgever de vakantie vast volgens de wensen van de werknemer, tenzij gewichtige redenen zich daartegen verzetten. Daarbij geldt:

  • de werkgever geeft de werknemer elk jaar de gelegenheid het wettelijk minimum op te nemen;
  • heeft de werkgever niet binnen twee weken na de aanvraag schriftelijk gewichtige redenen aangevoerd, dan is de vakantie vastgesteld volgens de wens van de werknemer;
  • bij gewichtige redenen kan de werknemer op verzoek toch twee weken achter elkaar, of twee keer een week, opnemen, voor zover het tegoed dat toelaat.

Volgens de Rijksoverheid gaat het bij een bezwaar bijvoorbeeld om zwaarwegende bedrijfsbelangen of om een collectieve vakantie, zoals in de bouw en het onderwijs.

Een vastgestelde vakantie wijzigen

Een al vastgestelde vakantie kan de werkgever alleen wijzigen bij gewichtige redenen en na overleg met de werknemer (artikel 7:638 lid 5 BW). De werkgever vergoedt dan de schade die de werknemer door de wijziging lijdt.

Ziek tijdens de vakantie

Dagen waarop een werknemer tijdens een vastgestelde vakantie ziek is, gelden niet als vakantiedagen, tenzij de werknemer daarmee instemt (artikel 7:638 lid 8 BW). Bij schriftelijke afspraak kunnen ziektedagen wel worden afgeboekt van de bovenwettelijke dagen. Neemt een zieke werknemer met toestemming vakantie op, dan krijgt hij volgens de Rijksoverheid over die dagen het volledige loon.

Vervallen en verjaren

  • Wettelijke dagen vervallen zes maanden na het einde van het kalenderjaar waarin ze zijn opgebouwd (artikel 7:640a BW). Dat geldt niet als de werknemer tot dat moment redelijkerwijs niet in staat was vakantie op te nemen, bijvoorbeeld door ziekte. Bij schriftelijke afspraak kan een langere termijn gelden.
  • Bovenwettelijke dagen verjaren vijf jaar na het einde van het kalenderjaar waarin ze zijn opgebouwd (artikel 7:642 BW).
  • Wettelijke dagen die niet konden worden opgenomen, verjaren volgens de Rijksoverheid ook na vijf jaar.

Uitbetalen tijdens het dienstverband

Tijdens het dienstverband kan een werknemer geen afstand doen van zijn vakantie in ruil voor geld (artikel 7:640 BW). Voor de bovenwettelijke dagen kan bij schriftelijke afspraak wel uitbetaling worden afgesproken.

Einde van het dienstverband

Heeft een werknemer bij het einde van het dienstverband nog vakantie tegoed, dan krijgt hij daarvoor een geldelijke uitkering (artikel 7:641 BW). De werkgever geeft daarnaast een verklaring af over het resterende tegoed.

Samengevat

  • Het wettelijk minimum is vier keer de arbeidsduur per week.
  • De werkgever kan alleen bij gewichtige redenen bezwaar maken, en schriftelijk binnen twee weken.
  • Een vastgestelde vakantie wijzigen kan alleen bij gewichtige redenen, na overleg en met vergoeding van schade.
  • Ziektedagen tijdens vakantie tellen niet als vakantie, tenzij de werknemer instemt.
  • Wettelijke dagen vervallen in de regel zes maanden na het opbouwjaar; bovenwettelijke dagen verjaren na vijf jaar.

Voor vragen over uw eigen situatie kunt u via jouwrechtzoeker.nl een gecontroleerde professional vinden.