Ondernemers krijgen te maken met juridische regels op verschillende terreinen: de rechtsvorm van het bedrijf, contracten en algemene voorwaarden, betalingen door klanten en besluiten van de overheid. Dit artikel geeft een overzicht van een aantal veelvoorkomende onderwerpen, op basis van informatie van KVK, Ondernemersplein en de Rijksoverheid.

Rechtsvorm en aansprakelijkheid

De rechtsvorm bepaalt onder meer wie aansprakelijk is voor schulden van het bedrijf:

  • Eenmanszaak: de eigenaar is ook privé aansprakelijk. Als het bedrijf schulden heeft of failliet gaat, kan het privévermogen worden aangesproken.
  • Bv: de geldzaken van het bedrijf zijn gescheiden van het privévermogen en de bv is in de eerste plaats zelf aansprakelijk. Er zijn uitzonderingen, bijvoorbeeld bij onbehoorlijk bestuur of als iemand privé tekent voor een verplichting van de bv.

Voor het oprichten van een bv is een notariële akte nodig. Een notaris is daarbij wettelijk verplicht.

Algemene voorwaarden

Algemene voorwaarden zijn standaardafspraken die een ondernemer bij meerdere overeenkomsten gebruikt. Volgens KVK zijn ze alleen geldig als ze goed aan klanten bekend zijn gemaakt. De belangrijkste afspraken en de afspraken voor een specifieke opdracht horen in de offerte of het contract.

Voor overeenkomsten met consumenten kent het Burgerlijk Wetboek een zwarte lijst (bedingen die verboden zijn) en een grijze lijst (grensgevallen: bedingen die afhankelijk van de situatie redelijk of onredelijk kunnen zijn). Deze lijsten zijn bedoeld voor consumenten. Een rechter kan in sommige gevallen ook een kleine zakelijke klant vergelijkbare bescherming geven (reflexwerking).

Betalingstermijnen

Voor betalingen tussen bedrijven gelden wettelijke regels:

  • zonder afgesproken termijn geldt een betalingstermijn van 30 dagen;
  • de maximale betalingstermijn tussen bedrijven is in de regel 60 dagen; een langere termijn mag alleen als die voor geen van beide partijen nadelig is;
  • grote bedrijven betalen mkb-bedrijven binnen 30 dagen;
  • overheden betalen facturen binnen 30 dagen na ontvangst.

Voor consumenten is geen wettelijke betalingstermijn vastgelegd; die wordt in het contract of de algemene voorwaarden bepaald.

Wanbetaling en incassokosten

Bij een factuur die na de termijn niet is betaald, kan een ondernemer een vaste vergoeding van €40 vragen, daarnaast kosten zoals incassokosten, en wettelijke rente. Voor zakelijke klanten geldt de wettelijke handelsrente, voor consumenten de wettelijke rente voor niet-handelstransacties. Die rente wordt aan de klant gemeld, bijvoorbeeld op de factuur of in een aanmaning.

Bij consumenten gelden extra regels: eerst wordt een kosteloze aanmaning gestuurd met een termijn van 14 dagen, en de incassokosten zijn wettelijk gemaximeerd (minimaal €40, maximaal €6.775). Tussen bedrijven kunnen andere afspraken over incassokosten worden gemaakt.

Besluiten van de overheid

Tegen een besluit van een overheidsorganisatie, zoals een geweigerde vergunning of een besluit over een subsidie, is meestal bezwaar mogelijk. De termijn daarvoor is 6 weken na bekendmaking van het besluit. Daarna kan beroep bij de rechter volgen. In het bestuursrecht is een advocaat niet verplicht.

Procederen en advocaten

Of een advocaat verplicht is, hangt af van de procedure:

  • bij de kantonrechter (onder meer vorderingen tot €25.000 en arbeidszaken) is een advocaat niet verplicht;
  • bij andere civiele procedures, zoals vorderingen boven €25.000 bij de rechtbank, is een advocaat wel verplicht.

Gesubsidieerde rechtsbijstand

Ook ondernemers kunnen in aanmerking komen voor gesubsidieerde rechtsbijstand. Bij de beoordeling telt het inkomen mee, ook als dat uit een eigen onderneming komt, en het vermogen. De advocaat of mediator vraagt de toevoeging aan bij de Raad voor Rechtsbijstand.

Voor vragen over uw eigen situatie kunt u via jouwrechtzoeker.nl een gecontroleerde professional vinden.