Bezwaar maken is de formele manier om een bestuursorgaan te vragen een besluit opnieuw te bekijken. Het bezwaar gaat naar dezelfde instantie die het besluit heeft genomen, zoals de gemeente, het UWV of de Belastingdienst. De regels staan in de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Voor sommige onderwerpen gelden aanvullende regels in andere wetten.

Waartegen kan bezwaar worden gemaakt?

Bezwaar is mogelijk tegen een besluit: een schriftelijke beslissing van een bestuursorgaan met een publiekrechtelijk rechtsgevolg (artikel 1:3 Awb). Voorbeelden zijn een toekenning of weigering van een vergunning of uitkering, of een bestuurlijke boete. Niet elke brief van de overheid is een besluit. Onder een besluit staat meestal of bezwaar mogelijk is.

De termijn: zes weken

De termijn voor het indienen van een bezwaarschrift is zes weken (artikel 6:7 Awb). De termijn begint op de dag na de dag waarop het besluit op de voorgeschreven manier is bekendgemaakt (artikel 6:8 Awb).

Een bezwaarschrift is op tijd als het vóór het einde van de termijn is ontvangen. Bij verzending per post is het ook op tijd als het vóór het einde van de termijn op de post is gedaan en niet later dan een week na afloop van de termijn is ontvangen (artikel 6:9 Awb).

Een te laat ingediend bezwaar kan niet-ontvankelijk worden verklaard: het wordt dan inhoudelijk niet behandeld. Dat gebeurt niet als de indiener redelijkerwijs niets te verwijten valt (artikel 6:11 Awb).

Wat staat er in een bezwaarschrift?

Volgens artikel 6:5 Awb wordt een bezwaarschrift ondertekend en bevat het ten minste:

  • de naam en het adres van de indiener;
  • de datum (dagtekening);
  • een omschrijving van het besluit waartegen het bezwaar is gericht;
  • de gronden van het bezwaar: de redenen waarom de indiener het niet eens is met het besluit.

Ontbreekt iets, dan krijgt de indiener de gelegenheid om dit binnen een termijn te herstellen. Gebeurt dat niet, dan kan het bezwaar niet-ontvankelijk worden verklaard (artikel 6:6 Awb). Is het bezwaarschrift in een andere taal geschreven en is een vertaling nodig, dan zorgt de indiener voor die vertaling (artikel 6:5 lid 3 Awb).

Indienen

Hoe een bezwaarschrift kan worden ingediend, verschilt per bestuursorgaan. Veel organisaties bieden een digitale mogelijkheid, bijvoorbeeld met DigiD. Indienen per post is ook mogelijk. Het bestuursorgaan bevestigt de ontvangst schriftelijk (artikel 6:14 Awb).

Horen

Voordat het bestuursorgaan op het bezwaar beslist, krijgt de indiener de gelegenheid om gehoord te worden (artikel 7:2 Awb). Dat gebeurt vaak tijdens een hoorzitting. In bepaalde gevallen mag het horen achterwege blijven, bijvoorbeeld als het bezwaar kennelijk ongegrond is of als de indiener heeft laten weten niet gehoord te willen worden (artikel 7:3 Awb). Soms behandelt een onafhankelijke adviescommissie het bezwaar (artikel 7:13 Awb).

Beslistermijn

Het bestuursorgaan beslist binnen zes weken, of binnen twaalf weken als er een adviescommissie is (artikel 7:10 Awb). De termijn wordt gerekend vanaf de dag na het einde van de bezwaartermijn. Het bestuursorgaan kan de beslissing één keer met maximaal zes weken uitstellen. Verder uitstel is alleen in bepaalde gevallen mogelijk, bijvoorbeeld als de indiener ermee instemt.

Te laat beslist?

Is de beslistermijn voorbij, dan kan het bestuursorgaan schriftelijk in gebreke worden gesteld. Volgens de Rijksoverheid heeft het bestuursorgaan daarna twee weken om alsnog te beslissen. Gebeurt dat niet, dan gaat een dwangsom lopen van maximaal 42 dagen (artikel 4:17 Awb). Ook kan dan direct beroep bij de rechter worden ingesteld (artikel 6:12 Awb).

De beslissing op bezwaar

De beslissing op bezwaar wordt gemotiveerd (artikel 7:12 Awb). Het besluit kan in stand blijven, worden herroepen of worden gewijzigd.

Wie het niet eens is met de beslissing op bezwaar, kan in de meeste gevallen binnen zes weken beroep instellen bij de bestuursrechter.

Gevolgen voor het besluit

Een bezwaar schort de werking van het besluit niet op (artikel 6:16 Awb). Het besluit blijft dus gelden tijdens de bezwaarprocedure, tenzij een wet iets anders bepaalt. Bij spoed kan de voorzieningenrechter worden gevraagd om een voorlopige voorziening (artikel 8:81 Awb).

Kosten

Voor de behandeling van een bezwaar is geen recht verschuldigd (artikel 7:15 lid 1 Awb). Wordt het besluit herroepen omdat het bestuursorgaan iets onrechtmatig heeft gedaan, dan kunnen de redelijke kosten van het bezwaar op verzoek worden vergoed. Dat verzoek wordt gedaan voordat op het bezwaar is beslist (artikel 7:15 lid 2 en 3 Awb).

Voor vragen over uw eigen situatie kunt u via jouwrechtzoeker.nl een gecontroleerde professional vinden.